|
|
|
|
|
|
Muziek en Persoonlijkheid: waarom smaken verschillen
|
|
|
|
|
|
|
|
Stel je voor: je staat op een festival. Kijk dan eens om je
heen. Er zijn zoveel verschillende mensen. De een gaat naar
podium A om naar een rockband te kijken. De ander gaat naar
podium B om zijn favoriete singer-songwriter te bewonderen.
Zo zie je maar weer dat iedereen anders is. Nu vraag je je
waarschijnlijk af wat dat met muziek te maken heeft. Heel
veel volgens onderzoek van professor Dr. Tom ter Bogt. Hij
heeft namelijk gekeken naar het verband tussen
persoonlijkheid en muziekvoorkeur.
De Verenigde Staten versus
Nederland
Zowel in de Verenigde Staten als in Nederland is er
onderzoek gedaan naar de relatie tussen persoonlijkheid en
muziekkeuze. Tussen de onderzoeken zitten kleine
verschillen. Deze verschillen zijn te danken aan het feit
dat in de VS naar andere muzieksoorten wordt geluisterd dan
in Nederland. Zo wordt er in de VS wel geluisterd naar
‘blues’, ‘country’ en ‘folk’ door de doelgroep van
studenten. In Nederland is deze muziek redelijk onbekend
onder de geteste doelgroep van adolescenten (12 tot 19
jaar). |
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
|
Sociaal culturele sfeer
Ieder mens heeft een andere persoonlijkheid, waardoor de
muzieksmaak verschilt. Zover zeg ik niets nieuws. Maar de
sociaal culturele sfeer waarin iemand zich bevindt, speelt
ook een grote rol bij muziekvoorkeur. Zo zal iemand die
vijftig jaar geleden geboren is een andere muzieksmaak
hebben dan iemand die tien jaar geleden geboren is. Muziek
die nu populair is, was dat tien jaar geleden niet. Tijd is
dus een grote factor die een rol speelt. Maar locatie is dat
zeker ook. Voorgaande alinea liet al zien dat er in een
ander land een andere muzieksmaak ontwikkeld wordt. In het
westen is de ene muzieksoort populair en in het oosten is
een andere muzieksoort populair. Niet alleen de locatie,
maar ook de maatschappelijke invloeden binnen een land
kunnen zorgen voor verschillende muzieksmaken. Welvarendheid
binnen een samenleving speelt ook een rol. Mensen met een
lager inkomen zullen vaker naar volksmuziek luisteren dan
personen met een hoger inkomen. Verder speelt geslacht ook
een grote rol binnen de persoonlijke muziekkeuze. Zoals
professor Ter Bogt het mooi verwoordt: “Vrouwen houden over
het algemeen meer van melodische muziek dan mannen, die meer
van hardere muziek houden”.
Invloed op muzieksmaak
De ontwikkeling van muzieksmaak vindt plaats in
het begin van de adoles-centie, rond je dertiende
levensjaar. In deze periode worden de kinderen zowel
beïnvloed door hun leeftijdsgenoten als door hun ouders.
Tijdens de opvoeding krijgt het kind ook het een en ander
mee van de muzieksmaak van de ouders. In de meeste gevallen
gaat het om klassieke muziek. Niet ieder-een zal klassieke
muziek waarderen, maar een gedeelte zal dat op volwas-sen
leeftijd wel doen. En dan zie je de invloed van de opvoeding
terug. De meeste kinderen worden ook beïnvloed door
leeftijdsgenoten en de popu-lariteit van de muziek op dat
specifieke moment in hun leven. Als de ado-lescent eenmaal
een muzieksmaak heeft ontwikkeld, zal hij of zij niet ver
van huis gaan. Volgens Ter Bogt “(...) blijf je meestal in
de stroom die je tijdens je vroege adolescentie al
interessant of leuk vond”. Dit betekent dat je wel van
favoriete artiest kunt wisselen, maar je blijft dezelfde
type muziek leuk vinden. Er is echter één uitzondering en
dat is “(...) met name wanneer je ouder wordt, je gevoeliger
wordt voor klassiek en jazz”. |
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
The Big Five
Er zijn vijf hoofdkenmerken binnen een persoonlijkheid. Deze
kenmerken worden ‘The Big Five’ genoemd. Het gaat hierbij om
de volgende karakteris-tieken: Extraversie (extraversion),
Aardigheid (agreeableness), Ordelijkheid (conscientiousness),
Emotionele stabiliteit (emotional stability) en Openheid
voor nieuwe ervaringen (openness to experience). Ter Bogt
heeft in zijn onderzoek ‘The Big Five’ gebruikt om een
vergelijking met de vier hoofd-muziektypen te maken. Deze
typen zijn gedefinieerd naar aanleiding van een enquête
onder Nederlandse jongadolescenten. Het gaat hierbij om de
vol-gende typen of stromingen binnen de muziek: rock (heavy
metal, punk, gothic en rock), elite (jazz, klassiek,
gospel), urban (hiphop, rap, soul, R&B) en pop/dance
(trance, techno, top 40, hitlijsten). Uit het onderzoek is
naar voren gekomen dat mensen die naar het type ‘rock’
luisteren opener zijn en minder ordelijk. Mensen die naar
'elite' luisteren, schijnen aardiger, ordelijker en opener
te zijn. Dit gaat echter ten koste van hun emotionele
stabiliteit. Personen die naar 'urban' luisteren zijn
extraverter en aardiger. Ditzelfde geldt voor personen die
naar 'pop/dance' luisteren.
Twee uitersten binnen
persoonlijkheid en muziektype
In theorie zouden mensen met twee totaal verschillende
persoonlijkheden dezelfde muzieksmaak kunnen hebben. Het is
niet waarschijnlijk, maar het kan wel voorkomen. Een
introvert en en een extravert persoon kunnen allebei 'urban'
leuk vinden. Wel is er sprake van een verschil binnen dit
genre. De introverte persoon voelt zich meer thuis in de
soul, terwijl de extraverte persoon liever rap luistert.
Hetzelfde type muziek, maar dan wel twee uitersten.
Genetica
Op de vraag of muzieksmaak ook een genetische oorsprong
heeft kon Ter Bogt mij vertellen “(...) dat dit gebied
eigenlijk nog niet goed is verkend”. Er is een onderzoek
gedaan dat heeft aangetoond dat heftige bass en heftige
ritmische muziek een genetische basis zouden kunnen hebben.
Veel onder-zoek op het vlak van muzieksmaak en genetica is
er eigenlijk niet. Dat zou een aanrader zijn voor onderzoek
in de toekomst. Een andere complexe vraag is of muzieksmaak
aangeboren of aangeleerd is. Het antwoord hierop is niet
eenduidig. Natuurlijk is muzieksmaak aangeleerd door alle
invloeden en de sociaal culturele sfeer waarin een jong
adolescent zich bevindt. Sommige mensen hebben de neiging om
naar complexe muziek te luisteren terwijl anderen dat niet
leuk vinden. Dit zou een aangeboren aanleg kunnen zijn.
Hetzelfde geldt voor of je van ritmische of rustige muziek
houdt. Op het dit gebied is er meer onderzoek nodig om deze
stellingen wetenschappelijk hard te maken. |
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
|
Stemming
“Muziek wordt vaak gebruikt om je stemming te verbeteren of
te verande-ren” volgens Ter Bogt. Het ene moment kan iemand
heel verdrietig zijn en het andere moment weer heel vrolijk.
In het vrolijke moment zal de persoon in kwestie naar andere
muziek willen luisteren dan tijdens het verdrietige moment.
Hiermee kunnen we zeggen dat muzieksmaak ook een
moment-opname is. Omdat mensen gewoontedieren zijn, zal de
soort muziek die iemand leuk vindt echter niet veranderen.
Je luistert naar muziek die op dat moment je stemming
reflecteert binnen het type dat altijd al je voorkeur heeft.
Iemand die 'rock' leuk vindt, zal in een verdrietig moment
niet opeens naar klassieke muziek luisteren. Hij of zij
luistert dan naar zachtere of gevoeligere 'rock' dan wanneer
hij/zij vrolijk is. “Binnen het type muziek dat je leuk
vindt, ga je naar andere muziek luisteren.”
Fanatieke fans
Als we gaan kijken naar de groepsverdeling zien we dat er
altijd fanatieke fans tussen zitten. Deze personen luisteren
over het algemeen alleen maar naar het type muziek waar zij
‘fan’ van zijn. Een andere groep vindt alle muziektypen
leuk. Een schatting laat zien dat ongeveer 20% van de
bevol-king een hele brede muzieksmaak heeft. De overige 80%
houdt van popu-laire muziek of is op muzikaal gebied gericht
op één bepaalde muziekstro-ming.
Persoonlijkheid en muzieksmaak zijn allebei stabiel. Een
persoonlijkheid zal niet zo snel veranderen en datzelfde
geldt ook voor muzieksmaak. Er wordt vaak gedacht dat
muzieksmaak verandert, omdat je op een moment in je leven
iets leuk kan vinden wat je op een ander moment niet leuk
vindt. Maar eigenlijk is dat niet het geval. Muzieksmaak
blijft door de tijd heen tamelijk stabiel en onveranderbaar. |
|
|
|
Door Lussi Jordanov
Uit:
Scientas.nl |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Artikelen Zoeken
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Artikelen Aanmelden
|
|
|
Heeft u zelf interessante artikelen
geschreven over zingen of kent u artikelen over zingen die u voor deze rubriek wilt
aanmelden, laat het ons dan
hier
weten!
|
|
|
|
|
|
ZINGmagazine
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
Veel van de artikelen die je hier leest komen uit ZINGmagazine, een tijdschrift voor iedereen die van
zingen houdt. Van koorzangers en -zangeressen, tot duo en
grootkoor, van smartlap tot oratorium; voor solisten op het
podium en in de badkamer, maar ook voor dirigenten,
zangdocenten.
Meer
... |
|
|
|
|
|
VoicEmail
|
|
|
|
|
|
Op de hoogte blijven van het laatste vocale nieuws? Neem
hier
geheel vrijblijvend
een gratis abonnement op VoicEmail, de e-mail nieuwsbrief voor
Zingend Nederland. |
|
|
|
|
|
Repertoire en Meer ...
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
Multi Mix Music
biedt u een zeer uitgebreide collectie aan
eigentijds en klassiek repertoire. Maar u kunt ook bij ons
terecht voor Tipboeken, CD-consultancy en nog veel meer ... |
|
|
|
|
|